تبلیغات
تدریس خصوصی ریاضی ابتدایی و متوسطه اول

تدریس خصوصی ریاضی ابتدایی و متوسطه اول
 
نویسندگان
لینک های مفید

تعریف «عبادت»

به چه چیزی عبادت گفته می‌شود؟ هر کاری که به رنگ خدا باشد، ‌برای خدا باشد و در راه خدا باشد، عبادت است. حتی خوابیدن، کار کردن، فکر کردن، درس خواندن و... . این نوع نگاه، ما را در شاه‏راه حرکت به سوی خدا قرار می‏دهد.

عبادت

تعریف «عبادت»

به چه چیزی عبادت گفته می‌شود؟ هر کاری که به رنگ خدا باشد، ‌برای خدا باشد و در راه خدا باشد، عبادت است. حتی خوابیدن، کار کردن، فکر کردن، درس خواندن و... . این نوع نگاه، ما را در شاه‏راه حرکت به سوی خدا قرار می‏دهد.

 

عبادت از دیدگاه معصومان (علیهم السلام)

 

1عبادت از دیدگاه امام صادق (علیه السلام)

از امام صادق (علیه السلام)  روایت شده است:

لَیْسَتِ الْعِبَادَةُ كَثْرَةَ الصِّیَامِ وَ الصَّلَاةِ ؛ عبادت فقط نماز خواندن و روزه گرفتن بسیار نیست؛ وَإِنَّمَا الْعِبَادَةُ كَثْرَةُ التَّفَكُّرِ فِی أَمْرِ اللَّهِ؛1 عبادت، فکر کردن دربارة مخلوقات و ربوبیّت خداست.

 

2عبادت از دیدگاه پیامبر اسلام (صلی الله و علیه و آله)

رسول خدا (صلی الله و علیه و آله)  فرمودند: «عبادت، هفتاد قسم دارد که بهترین آن، کسبِ درآمد حلال است».2 بنابراین، کارکردن از نظر اسلام، عبادت است.

از نظر اسلام، درس خواندن بهترین عبادت است. پیامبر اکرم (صلی الله و علیه و آله)  دراین‏باره فرمودند:

«مَنْ خَرَجَ یَطْلُبُ بَاباً مِنَ الْعِلْمِ لِیَرُدَّ بِهِ بَاطِلًا إِلَى حَقٍّ وَ ضَالًّا إِلَى هُدًى كَانَ عَمَلُهُ كَعِبَادَةِ أَرْبَعِینَ عَاماً»؛3 عکسی که از خانه بیرون می آید تا دانشی بیاموزد تا باطل را به حق یا گمراهی را به هدایت بازگرداند عمل و رفتار او مانند عبادت و بندگی چهل سال عبادت کننده است.

احادیث فراوانی دربارة تشویقِ دانش‏ آموزان به ‏دست ما رسیده است و معصومان (علیهم السلام)  کار ایشان را عبادت معرفی می‏کردند. هم‏چنین مطابق روایات، خدمت به مردم، انفاق به مردم، دستگیری از کار مردم و‌ گره‏ گشایی از مشکلات مردم، عبادت است.

به‏ طور کلی، هر کاری که برای خدا باشد، به رنگ خدا باشد و قصدی، جز خدا در آن نداشته باشیم، عبادت است. در حقیقت، خدا ما را برای همین آفرید که رنگ زندگیِ ما، الهی باشد، که اگر زندگی ما به این رنگ باشد با مُردن، تمام نمی‌شویم.

قرآن کریم می‌گوید: ﴿كُلُّ شَیْءٍ هَالِكٌ إِلَّا وَجْهَهُ؛4 (هر چیزی مگر وجه و راه خدا نابود می‌شود) . پس کسی که برای خدا، به سوی خدا و به قصد خدا کاری را انجام می‌دهد، کارش ماندگار است.

و نیز پیامبر اکرم (صلی الله و علیه و آله)  فرمودند: «أَفْضَلُ الْعِبَادَةِ انْتِظَارُ الْفَرَج‏»؛5 انتظار کشیدنِ شخصیتی که به جامعۀ بشری عرضه خواهد شد و جامعه را از عدل و داد پر خواهد کرد، عبادت است.

 

1بحارالانوار (چاپ بیروت)، ج‏68، ص325.

2وسائل الشیعه، ج 17، ص 21.

3شهید ثانی، منیة المرید، ص 101.

4قصص: 88

5. پاینده، ابوالقاسم،نهج الفصاحة، ص 78؛ القندوزی، سلیمان بن ابراهیم، ینابیع المودة، ج 3، ص 169


 

دیدگاه شهید مطهری (ره) درباره عبادت

دیدگاه شهید مطهری (ره)  درباره عبادت

طهارت روح نام کتابی است که از سخنان شهید مطهری (ره)  گرد آوری شده است. شهید مطهری (ره)  در این کتاب می‏گوید: در امت‌های پیشین مثلاً در دوران جاهلیت، چه بسا مردم به سلیقۀ خودشان عبادت می‌کردند و به بت ‏پرستی کشیده شده‌اند؛ از این‏رو، ما باید بدانیم قرآن کریم و خداوند چه نوع عبادتی از ما می‌خواهند. ایشان در این کتاب به چهار نوع عبادت اشاره می‏کنند.

الف) عبادت آگاهانه

 اولین ویژگیِ عبادتی که از ما خواسته شده، عبادت آگاهانه است؛ بدانیم چه‏ کار می‌کنیم. از آغاز اذان تا پایان نماز، تقریبا 35 جمله مانند:

« اللَّهُ أَكْبَر»، « أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا الله » و... وجود دارد. نمازگزار باید با آگاهی این عبارات را بر زبان جاری کند. « سُبْحَانَ اللَّه‏» به چه معناست؟ یا مراد از «اللَّهُ أَكْبَر» چیست؟ « حَیَّ عَلَى الْفَلَاح‏ » یعنی چه؟

ادله قرآنی و روایی عبادت آگاهانه

خداوند متعال در قرآن می‌فرماید:

﴿لا تَقْرَبُوا الصَّلاةَ وَ أنْتُمْ سُكاریَ حَتّیَ تَعْلَمُوا ما تَقُولُونَ؛1 در حال مستی به نماز نزدیک نشوید تا بدانید چه می‌گویید!

به بیانی دیگر، با آگاهی این عبادت را انجام دهید. انجام روزه، حج، زکات و... نیز باید با آگاهی همراه باشد.    

فرق عبادت عالم با جاهل

در روایات آمده:

وَ رَكْعَتَانِ مِنْ عَالِمٍ خَیْرٌ مِنْ سَبْعِینَ رَكْعَةً مِنْ جَاهِل‏؛2 دو رکعت نمازی که شخص آگاه می‌خواند، از هفتاد رکعت نمازی که شخص نادان می‌خواند، بهتر است.

اسلام از ما عبادت آگاهانه می‌خواهد. از امام کاظم (علیه السلام)  روایت شده است:

 الْمُتَعَبِّدُ عَلَى غَیْرِ فِقْهٍ كَحِمَارِ الطَّاحُونَةِ یَدُورُ وَ لَا یَبْرَحُ وَ رَكْعَتَانِ مِنْ عَالِمٍ خَیْرٌ مِنْ سَبْعِینَ رَكْعَةً مِنْ جَاهِلٍ‏؛3

عبادت کننده و عمل کنندۀ بدون علم مثل الاغ آسیاب است که دور می‏زند، و از جای خود حرکت نمی‏کند (درجا می‏زند، اگر هفتاد سال هم دور بزند وقتی چشمش را باز می‏کند، می‏بیند، در همان نقطۀ اول است.) و دو رکعت نماز از عالم بهتر از هفتاد رکعت از جاهل است.

بنابراین، اگر آگاهی در عبادت نباشد، انسان رشد نمی‏کند.

ب) عبادت عاشقانه

دومین ویژگیِ نماز یا عبادتی که از ما خواسته شده، عبادت عاشقانه است. دو بار در قرآن از نمازِ منافقان بدگویی شده، که هر دو بار به‌ سبب بی‌نشاطی آن‏هاست. نماز می‌خوانند، اما با بی‌رغبتی، سنگینی و به زور. می‌گویند: نماز خواندم، راحت شدم، پیامبر (صلی الله و علیه و آله)  وقت نماز را انتظار می‌کشیدند، چرا که ایشان عاشق نماز بودند.

بعضی افراد در آستانة ماه رمضان ناراحت هستند؛ می‌گویند: الآن که ماه رمضان مقارن با فصل تابستان است، چگونه روزه بگیریم؟ در حالی که پیامبر گرامی اسلام (صلی الله و علیه و آله)  به استقبال ماه رمضان رفته و تشنگی و گرسنگی این ماه را موجب رشد نفس خود می‌دانستند. هم چنین اگر کسی خمس و زکات را با بی‌رغبتی و‌ بی‌نشاطی ادا کند، معلوم نیست چقدر پاداش داشته باشد.

ج) عبادت خالصانه

ویژگی سومی که برای عبادت از ما خواسته‏ اند، عبادت خالصانه است. به این معنا که عبادت فقط برای خدا باشد؛ برای خوش‏ایند افراد و نمره و امتیاز نباشد.  انسان مخلص می‌گوید: خدایا! تو شاهدی که من فقط به خاطر تو و برای جلب رضایت تو نماز می‏خوانم. دیگران چه مرا ببینند و چه مرا نبینند، نمازم را می‌خوانم؛ من بندۀ‌ تو هستم و تو خالق منی.

دلیل قرآنی بر عبادت خالصانه

 خداوند در سورۀ مبارکۀ «کهف» می‌فرماید: ﴿وَ لا یُشْرِكْ بِعِبَادَةِ رَبِّهِ أَحَدا؛4 نباید برای عبادت خدا، احدی را شریک قرار دهی. هم برای خدا نماز می‏خوانم هم برای مدیر، یا هم برای خدا نماز می‏خوانم هم برای فرمانده و یا هم برای خدا نماز می‏خوانم هم برای این که در این محیط بخاری است! این نمازها باطل است. در رساله‌های عملیه نوشته شده است: اگر کسی واجبات یا مستحبات نماز را برای غیر‏خدا انجام دهد، باطل است. مثلاً هنگام نماز انگشتر عقیق به دست می‏گذارد تا کسی ببیند، یا نماز را  اول وقت می‌خواند، برای این که کسی ببیند، یا آهنگ صدایش را عوض می‌کند و یا در خانه با سرعت نماز می‏خواند، اما هنگامی که مهمان می‌آید، آهسته نماز می‌خواند. این نمازها باطل‏ اند. چرا که تمام شیرینی نماز به این است که فقط برای خدا باشد. امام خمینی (ره)  فرمودند: مأموران شاه نیمه‏ شب (پیش از اذان صبح) مرا از قم به سمت تهران آوردند. بین راه قم و تهران، من گفتم: نماز نخواندم؛ نگه دارید نماز بخوانم! گفتند نه، اجازه نداریم. گفتم: خوب ترمز کنید با خاک کنار جاده تیمم کنم. امام (ره)  گفتند: نمازی که آن روز خواندم، پشت به قبله، با تیمّم و دم دمای طلوع آفتاب بود. اما امیدم به همان نماز است، چون آن کسی که باید بداند، می‌داند؛ آن کسی که باید آن نماز را ببیند، دیده است.5

 

د) عبادت خاشعانه

خداوند متعال عبادت خاشعانه از ما می‏خواهد، یعنی عبادت باید با فروتنی همراه باشد.

 

دلیل قرآنی عبادت خاشعانه

قرآن مجید می‌فرماید:

﴿قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ * الَّذینَ هُمْ فی‏ صَلاتِهِمْ خاشِعُون؛‏6 قطعاً مؤمنان‌ رستگارند؛ مؤمنانی که در نمازشان خاشع و افتاده‏ حالند.

این افراد در حضور خدا گردن‏کش نیستند و خودشان را به حساب نمی‌آورند. با تمام وجود اعلام می‌کنند: پروردگارا من کسی نیستم، من چیزی نیستم، هر چه دارم از توست. هرچه می‌کنم به قوت و حول توست.

 

 

1نساء: 43.

2شیخ مفید، الإختصاص، ص 245.

3بحار الأنوار (چاپ. بیروت)، ج‏1، ص209؛ الاختصاص، ص245.

4کهف: 110.

5طباطبایی، فاطمه، کتاب اقلیم خاطرات.

6. مؤمنون: 1_2.




طبقه بندی: نماز، 
[ یکشنبه 22 مرداد 1396 ] [ 07:29 ب.ظ ] [ سید رضا فاطمی ]
.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ

لینک های مفید
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :